Skip to main content

೪.೮. ದಯೆ

 ೪.೮. ದಯೆ


...ದಯೇತ |

(ಐತರೇಯಾರಣ್ಯಕ ೨.೩.೬)


ಕನಿಕರಿಸಬೇಕು, ಕನಿಕರದಿಂದ ಕಾಣಬೇಕು, ಕರುಣೆದೋರಬೇಕು, "ದಯೆಯೇ ಧರ್ಮದ ಮೂಲವಯ್ಯ!"


Comments

Popular posts from this blog

೪.೫. ಸಮಾನತೆ

  ೪.೫. ಸಮಾನತೆ ಸಮ್ಯಂಚಃ ಸವ್ರತಾ ಭೂತ್ವಾ ವಾಚಂ ವದತ ಭದ್ರಯಾ | (ಅಥರ್ವಸಂಹಿತೆ ೩ | ೩೦.೩) ಸಮಾನಶೀಲರಾಗಿ, ಸಮಾನವ್ರತಿಗಳಾಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತುಗಳನ್ನಾಡಲಿ. ಪ್ರಿಯಂ ಸರ್ವಸ್ಯ ಪಶ್ಯತ | (ಅಥರ್ವಸಂಹಿತೆ ೧೯ | ೬೨.೧) ಎಲ್ಲರ ಒಳಿತನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿರಿ. ಏಷ ವಾಂ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಉಪಸ್ಥೇ ಮಾ ಕ್ಷುದನ್ಯಾ ತೃಷತ್ | (ಅಥರ್ವಸಂಹಿತೆ ೨ | ೨೯.೪) ಈ ಬಾನು-ಬುವಿಗಳ ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ಯಾವ ಮಾನವನೂ ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಗಳಿಂದ ಬಳಲಬಾರದು. ಸರ್ವಭೂತಸ್ಥಮಾತ್ಮಾನಂ  ಸರ್ವಭೂತಾನಿ ಚಾತ್ಮನಿ | ಈಕ್ಷತೇ ಯೋಗಯುಕ್ತಾತ್ಮಾ ಸರ್ವತ್ರ ಸಮದರ್ಶನಃ || (ಗೀತಾ ೬.೨೯) ಯಥೈವಾತ್ಮಾ ಪರಸ್ತದ್ವತ್ ದ್ರಷ್ಟವ್ಯಃ ಸುಖಮಿಚ್ಛತಾ | ಸುಖದುಃಖಾನಿ ತುಲ್ಯಾನಿ ಯಥಾತ್ಮನಿ ತಥಾ ಪರೇ || (ದಕ್ಷಸ್ಮೃತಿ ೩.೨೨) ಆತ್ಮವತ್ಸರ್ವಭೂತಾನಿ  ಯಃ ಪಶ್ಯತಿ ಸ ಪಶ್ಯತಿ | (ಆಪಸ್ತಂಬಸ್ಮೃತಿ ೧೦.೧೨) ಶ್ರೂಯತಾಂ ಧರ್ಮಸರ್ವಸ್ವಂ  ಶ್ರುತ್ವಾ ಚೈವಾವಧಾರ್ಯತಾಮ್ | ಆತ್ಮನಃ ಪ್ರತಿಕೂಲಾನಿ ಪರೇಷಾಂ ನ ಸಮಾಚರೇತ್ || (ದೇವಲನ ಕೃತ್ಯರತ್ನಾಕರ ಪುಟ ೧೭) ಯದನ್ಯೈರ್ವಿಹಿತಂ ನೈಚ್ಛೇತ್ ಆತ್ಮನಃ ಕರ್ಮ ಪೂರುಷಃ | ನ ತತ್ಪರೇಷು ಕುರ್ವೀತ ಜಾನನ್ ಅಪ್ರಿಯಮಾತ್ಮನಃ || ಸರ್ವಂ ಪ್ರಿಯಾಭ್ಯುಪಗತಂ ಧರ್ಮಂ ಪ್ರಾಹುರ್ಮನೀಷಿಣಃ | (ಮಹಾಭಾರತ, ಶಾಂತಿಪರ್ವ, ೨೬೦. ೨೦, ೨೫) ನ ತತ್ಪರಸ್ಯ ಸಂದಧ್ಯಾತ್  ಪ್ರತಿಕೂಲಂ ಯದಾತ್ಮನಃ | ಏಷ ಸಂಕ್ಷೇಪತೋ ಧರ್ಮಃ ಕಾಮಾದನ್ಯಃ ಪ್ರವರ್ತತೇ || ಪ್ರತ್ಯ...

೪.೩. ಋತ

  ೪.೩. ಋತ ಋತಸ್ಯ ಧೀತಿರ್ವೃಜಿನಾನಿ ಹಂತಿ | (ಋಕ್ಸಂಹಿತೆ ೪ | ೨೩.೮) ಋತದ ಧ್ಯಾನವು ಪಾಪಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಂತ್ಯಾ ಋತಸ್ಯ ಪಥಾ ಪ್ರೇತ | (ಕೃಷ್ಣಯಜುಸ್ಸಂಹಿತೆ ೬ | ೬.೧.೩) ಶಾಂತಿಯಿಂದ (ಮನೋನಿಗ್ರಹದಿಂದ, ಮನಃಪ್ರಶಮನದಿಂದ, ಶಮದಿಂದ) ಋತದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಳಿರಿ. ಋತೇ ಸಮುದ್ರ ಅಹಿತಃ | ಋತೇ ಭೂರಿಯಂ ಶ್ರಿತಾ | (ತೈತ್ತಿರೀಯಬ್ರಾಹ್ಮಣ ೧.೫.೫) ಋತದಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರ ನೆಲೆಸಿದೆ / ನಿಹಿತವಾಗಿದೆ / ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಋತದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯಿದು ಆಶ್ರಿತವಾಗಿದೆ. ಋತಂ ಪ್ರಪದ್ಯೇ | (ತೈತ್ತಿರೀಯಬ್ರಾಹ್ಮಣ ೩.೫.೧) ಋತಕ್ಕೆ (ವಿಶ್ವನಿಯಮಕ್ಕೆ, ಕಾಲಗತಿಗೆ, ಪ್ರಕೃತಿರಹಸ್ಯಕ್ಕೆ, ಸೃಷ್ಟಿನಿಯತಿಗೆ) ಶರಣಾಗುವೆ.

ಪರಾಶರಸ್ಮೃತಿ ೨

  🌸🌸 *ಪರಾಶರಸ್ಮೃತಿ:* 🌸🌸 *೨ನೇ ಅಧ್ಯಾಯ* *ಗೃಹಸ್ಥಧರ್ಮವಿಚಾರ* *ಅತ: ಪರಂ ಗೃಹಸ್ಥಸ್ಯ ಕರ್ಮಾಚಾರಂ ಕಲೌ ಯುಗೇ|* *ಧರ್ಮಂ ಸಾಧಾರಣಂ ಶಕ್ತ್ಯಾ ಚಾತುರ್ವರ್ಣ್ಯಾಶ್ರಮಾಗತಮ್||೧||* *ತಂ ಪ್ರವಕ್ಷ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ಪೂರ್ವಂ ಪರಾಶರವಚೋ ಯಥಾ|* *ಷಟ್ಕರ್ಮಸಹಿತೋ ವಿಪ್ರ: ಕೃಷಿಕರ್ಮ ಚ ಕಾರಯೇತ್||೨||* ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕೂವರ್ಣದವರ ಧರ್ಮಕರ್ಮಾಚಾರಗಳನ್ನು , ಹಿಂದೆ ಪರಾಶರರೆಂದಂತೆ ಯಥಾಶಕ್ತಿ ಹೇಳುವೆನು. ವಿಪ್ರನು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ ಷಟ್ಕರ್ಮಗಳೊಂದಿಗೆ, ಕೃಷಿಕರ್ಮವನ್ನೂ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. *ಕ್ಷುಧಿತಂ ತೃಷಿತಂ ಶ್ರಾನ್ತಂ ಬಲೀವರ್ದಂ ನ ಯೋಜಯೇತ್|* *ಹೀನಾಙ್ಗಂ ವ್ಯಾಧಿತಂ ಕ್ಲೀಬಂ ವೃಷಂ ವಿಪ್ರೋ ನ ವಾಹಯೇತ್||೩||* ಹಸಿಯುತ್ತಿರುವ(ಆಹಾರ ತಿನ್ನಿಸದ), ಬಾಯಾರಿರುವ, ಆಯಾಸಗೊಂಡಿರುವ ಎತ್ತನ್ನು(ಬಲೀವರ್ದ ~ ಎತ್ತು) ಹಾಗೂ ಅಂಗ ಊನವಿರುವ, ವ್ಯಾಧಿಗ್ರಸ್ತವಾದ, ಪುರುಷತ್ವವಿಲ್ಲದ ವೃಷಭ(ಎತ್ತು)ವನ್ನು ವಿಪ್ರನು ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಹೂಡಬಾರದು. *ಸ್ಥಿರಾಙ್ಗಂ ವೃಷಭಂ ತೃಪ್ತಂ ಸುನರ್ದಂ ಷಣ್ಡವರ್ಜಿತಮ್|* *ವಾಹಯೇದ್ದಿವಸಸ್ಯಾರ್ಧಂ ಪಶ್ಚಾತ್ ಸ್ನಾನಂ ಸಮಾಚರೇತ್||೪||* ದೃಢಕಾಯವುಳ್ಳ, ಹಸಿವು-ಬಾಯಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ತೀರಿಸಿಕೊಂಡು ತೃಪ್ತವಾದ, ಒಳ್ಳೆಯ ಗಟ್ಟಿಸ್ವರದಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿ ಮಾಡುವ, ಪುರುಷತ್ವವಿರುವ ಎತ್ತನ್ನು ಮಧ್ಯಾಹ್ನದವರೆಗೆ ಹೂಡಿ, ನಂತರ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸ್ನಾನಮಾಡಿಸಬೇಕು. *ಜಪ್ಯಂ ದೇವಾರ್ಚನಂ ಹೋಮಂ ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯಂ ಚೈವಮಭ್ಯಸೇತ್|* *ಏಕದ್ವಿತ್ರಿಚತ...